Mon26062017

Son guncelleme08:56:30 PM GMT

Back Projeler Projeler Amasra Küçük Hamam
Pazar, 20 Şubat 2011 09:59

Amasra Küçük Hamam Vurgulanmış

Yazan  Ferhat Güngör
Oy ver
(3 oy)

Röleve, restitüsyon, restorasyon ve mühendislik projeleri

Amasra’nın önemli kültür varlıklarından biri de Osmanlı eseri olan Türk hamamıdır. Küçük boyutlarına rağmen tarihin geçmiş zamanlarından devşirerek günümüze taşıdığı süprizleriyle ilgi çekici özelliklere sahiptir.

İşlev projesi

Amasra Küçük Hamamı “Kültür ve Sanat Sergi Salonu”  olarak işlevlendirilecektir. Eserin Kent içindeki merkezi konumu, iç ve dış mekanlarına yeni kazandırılacak işlev ile “Kültür ve Sanat Sergi Salonu” olarak kullanılabilmeye elverişliliği, korunarak geleceğe taşınacak kültürel ve tarihi özellikleri nedeniyle; Amasra’nın turistik gezi rotasının ilk durağı ve kentin görsel tanıtımının yapıldığı bir mekan olarak tasarlanacak, ayrıca “toplantı salonu” amacıyla da kullanılabilecek çok amaçlı bir salon haline getirilerek kentin hayatına kazandırılması hedeflenecektir.

Hamamı yılların getirdiği ve bakımsızlık nedeniyle oluşan sorunlarından kurtarılarak yapının ömrünü uzatmak, kullanılamaz  hale gelmiş mimari ve mekansal özelliklerini yeniden işlevlendirerek kentin göbeğindeki bu esere hak ettiği değeri vermek amaçlanacaktır.

Restore edilerek iç ve dış alanları ile bir sanat merkezine dönüştürülebilecek olan Hamam, “Cam Çatı” ile hem korunacak hem de modern bir görünüme kavuşturulacaktır.

Yapıdan bağımsız olarak avlu içine oturan taşıyıcılarıyla hamamın ve avlunun üzerini kapatacak çelik takviyeli “Cam Çatı” hem hamamı hava şartlarına karşı koruyacak hem de avlunun çok amaçlı salon olarak hizmet vermesini sağlayacaktır.

RESTORASYON SONUCUNDA GÖRÜNÜR HALE GELECEK OLAN KUBBELERİ, TAŞ ÖRGÜ DUVARLARI VE AHŞAP KAPILARI İLE AMASRA’NIN KÜÇÜK HAMAMI “CAM KUTUSUNDA BİR MÜCEVHER” GİBİ PARLAYACAKTIR. 

Paris Louvre Müzesinin Avlusuna yapılan Cam Piramit gibi, hem koruma hem işlevlendirme amaçlı “Küçük Hamam Projesi” ile Amasra Kent Gönüllüleri yıpranmış tarihi eserlerine sanatsal bir nitelik kazandırmış olacaktır.

Amasra yarımadası ve adalarında tarih boyunca SU sorununu halletmek için çeşitli çareler araştırılmış ve Bedesten bölgesindeki Su künkleri, şehir düzlüğündeki Bakkal, Tomaç, Kacak Kuyuları,  İç kaledeki derin Sarnıç gibi çözümler üretilmiştir.
Su kullanımında Amasra’nın bilinen tarihinde 3 tane de Hamam yer alır ve bunların üçü de Büyük Liman bölgesinden birbirine 30 m. mesafede kurlmuştur.

Yakın zamanda yapılan arkeolojik kazı ile bulunan “ROMA HAMAMI” araştırmaya değer durumdadır.
2. hamam olan, 1890’lı yıllarda yapılmış “Sağırosmanlar Hamamı” ise bir ara halveti, tek kubbeli sıcaklıktan ibarettir yapısı ve ahşap soyunma bölümleri ile bugün yeni bir işlevle “Kafe” olarak yaşatılmaktadır. 

Amasra’nın 3 hamamından 3.sü ise; 19. yüzyıla kadar Amasra’da ki ilk ve biricik Osmanlı eseri Mahmutbeylere ait “KÜÇÜK TÜRK HAMAMI” dır.

Devşirme parçaları ve arkeolojik değerleri de saklayıp bugünlere taşımış olan bu küçük hamam sürpriz özelliklere sahiptir.
Roma dönemi mezar Lahdini su haznesi olarak kullanan, Bizans dönemi sütun başlıklarından da kurnaları olan hamamın duvarlarında Gemiler dolaşmaktadır.!!!

Semavi EYİCE ve Necdet SAKAOĞLU’nun kaleminden “KÜÇÜK HAMAM”

Amasra’nın klasik devir Türk-Osmanlı uslubundaki yegane mimari eseri çok küçük bir hamamdır. Daha 17. yüzyılda Evliya Çelebi’nin de görerek bildirdiği bu hamam, harap bir halde hala durmaktadır. Çok ufak ölçüde olmakla beraber, eski Türk hamamları mimarisine göre yapılmış olan bu sevimli bina Türk sanatının Amasra’da tek temsilcisidir.

Prof.Dr.Semavi EYİCE (Küçük Amasra Tarihi ve Eski Eserleri Kılavuzu-1965)

Amasra’nın klasik devir Türk-Osmanlı uslubundaki yegane mimari eseri çok küçük bir hamamdır. Daha 17. yüzyılda Evliya Çelebi’nin de görerek bildirdiği bu hamam, harap bir halde hala durmaktadır. Çok ufak ölçüde olmakla beraber, eski Türk hamamları mimarisine göre yapılmış olan bu sevimli bina Türk sanatının Amasra’da tek temsilcisidir.

Prof.Dr.Semavi EYİCE (Küçük Amasra Tarihi ve Eski Eserleri Kılavuzu-1965)

Bu küçük Hamamın 17. yüzyıl başında yapıldığını, Evliya Çelebi’nin “bir hamam-ı dilkuşa” (gönül açıcı, ferah hamam) olarak söz etmesinden çıkarmak mümkündür. Mimari özellikleri de bunu gösterir. Dıştan 9,7x7,5 m. Boyutlarında olan ve Hacıaliağalar ailesine ait evin bahçesinde bulunan harap hamamın soğukluk bölümü yıkılmıştır. Ilıklığı, üç kurnalı yıkanma halveti ile giriş halveti, dinlenme holü ve makatı, sıcak ve soğuk su hazne bölümleri kısmen sağlamdır. Ilıklık, 3m. Çapında bir orta kubbe ve iki yarım kubbe ile örtülüdür. Dört köşede görülen “biye”ler, Anadolu Beylikleri dönemi mimarisini hatırlatır. Buna karşılık sekili tonozlar, 17.yüzyıla ait buluşlardır. Bu küçük hamamda, ısıtma tertibatına özen gösterildiği tüfenklik ve cehennemliklerin varlığından anlaşılabilmektedir. Katip Çelebi’nin ve Uluslu İbrahim Efendi’nin “pis ve soğuk” diye tanımladıkları bu hamamın ne zamana kadar kullanıldığı konusunda bir bilgi olmadığı gibi, vakfının bulunup bulunmadığı da bilinmemektedir.

Necdet SAKAOĞLU “Çeşmi Cihan Amasra” ISBN 975-7306-49-5

KÜÇÜK HAMAMIN günümüze taşıdığı kültürel tanıklıklar;

Gemi Grafittileri

Küçük Hamam sütun başlarından yapılmış Kurnaları gibi eski kültürlerden devşirerek yaşattığı sürpriz tarihi belgeleri bugüne taşımıştır.

Hamamın duvarlarında pek çok “Gemi Grafittisi” yer almaktadır.

Hamam duvarlarına kazınarak çizilmiş Gemi Resimleri 16 yy. dan günümüze kentin denizcilik tarihinden izler taşımaktadır.

Duvarlara çizilmiş olan Gemilerin bilimsel incelenmesi ve Hamamın yeni işlevi içinde sergilenmesi Kentin geleceğine büyük bir değer katacaktır.

Osmanlı öncesi dönemlerden başlayarak denizcilik mesleğinin yaygın olduğu kıyı kentlerinde Gemi Grafittilerine rastlanır.

Denize açılmış yakınlarının zorlu yolculuklarını tamamlayıp salimen limana dönmelerini bekleyen insanlar, kutsal yapıların, kalelerin ve hamam gibi ortak mekanların duvarlarına gemi resimleri çizmişlerdir.
Bir iyi dilek ve yakarış simgesi olan bu çizimler tarihin bize emanetleridir.

Alanya Kalesi, Trabzon Ayasofya Müzesi gibi pek çok Liman kenti eski yapılarında rastlanan Gemi Grafittilerinin Amasra Kilise Mescidinde ve Amasra Küçük Hamamında da bulunması büyük bir şanstır. Maalesef Kilise Mescidinin restorasyonu sırasında hoyratça yok edilen bu kültür değerlerinin küçük hamamda bulunanlarının bilimsel bir özenle korunması Amasra’nın geleceğine armağan edilmesi gerekmektedir.

Çalışma Yöntemi:

  • Amasra Belediyesinin önderliği altında yürütülecek olan Restitüsyon, Restorasyon ve Hamam ile Çevresinin yeni bir işlevle Kullanıma Açılması çalışması ÇEKÜL, gönüllüler ve öğrencilerin aktif katılımını öngörmektedir.
  • Çalışmaların belgelenmesi ve iletişim araçlarının imkanları ile halkın izlemesine olanak sağlanması mekanın yeniden kazanımında ve geleceğe aktarılmasında yayğın destek sağlayacaktır.
  • Amasra Kaymakamlığı, Amasra Belediyesi ve diğer idari birimlerin destekleri, Tarihi Kentler Birliğinin ve ÇEKÜL ün öncü rolleri projenin teminatı olacaktır.
  • Yapı ve ahşap ustalığının projeye katkısı sağlanarak Yerel mesleklerin önemine dikkat çekilecektir.
  • Öğrencilerin “eskiz” çalışmalarına ve “belgeleme faaliyetlerine” aktif katılımı sağlanacaktır.
  • Kentin sanat ve kültür konusundaki öncülerinden oluşturulacak bir Danışma Kurulu projenin sürdürülmesinde ve mekanın yeni işlevinin tanımlanmasında aktif rol alacaktır.


RESTİTÜSYON: Ancak bir bölümü var olan yapıların, belgelere ve eldeki kanıtlara dayanılarak özgün biçimine kavuşturulması işlemine denir.

Son değişiklik Pazar, 20 Şubat 2011 11:12
Ferhat Güngör

Ferhat Güngör

1978 Amasra doğumlu,
Bilişim Uzmanı & Tasarımcı

Websitesi: www.amasra.net

Yorum yapın

Make sure you enter the (*) required information where indicated.
Basic HTML code is allowed.